هامون، مادر، آب باد خاک، نارونی، نقش عشق، دوفیلم با یک بلیط، پرده آخر و… عموم فیلمهای مطرح و برگزیده نقادی رسانه ای، دارای همین نگرش و ذائقه جشنواره ای هستند. سینمایی که آنروزها زیر سایه توجهات خاص ملکه هنردوست رشد می کرد، امروز به داربستی که مابرایش زده ایم تکیه داده است
چند شب پیش، شبکه ۴ سخنرانی حسن رحیم پور ازغدی درمراسم بزرگداشت شهید آوینی با عنوان رویای بیداری را پخش کرد. الحق که حسن آقا مثل همیشه قبراق و سرحال موشکافی خوبی درآرا و افکار سید شهیدان اهل قلم انجام داد. سخنرانی تمام شد. لحظاتی بعد، روشنفکران لانه کرده درصدا و سیما، مستندی درباره فیلم نارو نی ساخته سعید ابراهیمی فردرسال ۱۳۶۷ را پخش کردند؛ که شهید آوینی فقط درکتاب آیینه جادو جلد۳، شانزده بارازآن نام برده و ازجهات مختلف این فیلم را مورد نقد قرار داده است.
درنظر آوینی نارونی به سینمایی روشنفکر زده و غربگرا و سانتیمانتال تعلق دارد و نه تنها کمکی به نشر ارزشهای ملی و دینی نمی کند که چون سمی، جلوی رشد سینمای مطلوب را می گیرد. مثل اینکه هنوز خاطره جنگ آوینی با صدا وسیما درجریان مستند خنجر و شقایق که منجر به استعفای محمد هاشمی ریاست وقت سازمان شد؛ خاطر حضرات را می آزارد، که اینچنین درپی انتقام کشی ازتفکر شهید زنده هنر انقلاب اسلامی هستند!! چند جمله ازنگاه شهید سید مرتضی آوینی به فیلمهایی نظیر نارونی را برایتان نقل می کنم:
«هامون، مادر، آب باد خاک، نارونی، نقش عشق، دوفیلم با یک بلیط، پرده آخر و… عموم فیلمهای مطرح و برگزیده نقادی رسانه ای، دارای همین نگرش و ذائقه جشنواره ای هستند. سینمایی که آنروزها زیر سایه توجهات خاص ملکه هنردوست رشد می کرد، امروز به داربستی که مابرایش زده ایم تکیه داده است[۱].»
« … دسته ای را تصور کنید که برای مقابله با دسته های عزاداری سنتی به راه افتاده است؛ جماعتی ازروشنفکران تحصیل کرده غرب با کلاه سیلندر ولباس تشریفات و پاپیون و پوشِت و تعلیمی و … با نظمی کامل راه می روند. سردسته آنها می گوید : موسیو یزید موسیو حسین رو کشته و دیگران با هم می گویند : چه اشتباهی کرده، چه اشتباهی کرده! … نگاه فیلم نارو نی و نقش عشق به فرهنگ ملی ایران… همین قدر که گفتم بیگانه و توریستی است[۲].»
«حرف بنده اینست که نگاه فیلمهای نقش عشق و نارونی و هامون به ایران و ایرانی گری نگاهی توریستی و استشراقی است و اصالت ندارد… [۳]»
«توریست فقط قالی و گلیم ما و نقشهای آنرا دوست دارد. دیدی که نارو نی و نقش عشق دارند اینچنین است؛ یک مقدار اشیای ایرانی را به شما نشان می دهند، ولی درپشت آن فرهنگ ایرانی نیست… علتش هم اینست که اینها دریک فرهنگ دیگر بار آمده اند و به آن معنا اصلاً متعلق به ایران نیستند…[۴]»
«وقتی ما می گوییم می خواهیم به وسیله سینما فرهنگ ایران را صادر کنیم، ایا اینکار را می خواهیم با نارونی و نقش عشق و آب، باد، خاک انجام بدهیم؟ فرهنگ ایران که به این طریق صادر نمی شود. لازمه صدور فرهنگ اینست که شما اولاً مخاطب عام داشته باشید؛ لازمه تحول فرهنگی اینست…[۵]»
——————————————————————————–
[۱] – آیینه جادو جلد ۳- مقاله سینما و مردم
[۲] – همان
[۳] – آیینه جادو جلد ۳ – مقاله سینما، مخاطب
[۴] – آیینه جادو جلد ۳ – مقاله سینما هنر محض نیست
[۵] – همان
